काठमाडौंको माइतीघर मण्डलमा विभिन्न समूहले आ-आफ्ना मागसहित प्रदर्शन जारी राखेका छन्। चिकित्सक, बलात्कार पीडित, मिटरब्याज पीडित र जातीय विभेदविरुद्धका अभियन्ताहरूले सडकमा न्यायको लागि आवाज उठाइरहेका छन्। नयाँ सरकार गठन भएपनि असन्तुष्टिका स्वर रोकिएका छैनन्।
चिकित्सकको प्रदर्शन: श्रम शोषणविरुद्ध आवाज
शनिबार माइतीघर मण्डलमा सेतो कोट लगाएका युवा डाक्टरहरू देखा परे। उनीहरूले 'हामी अरूलाई निको पार्छौं, हामीलाई कसले निको पार्छ?' भन्ने सन्देशसहित कागजको मास्क लगाएका थिए। यी प्रशिक्षार्थी डाक्टर र मेडिकल अधिकृत हुन्। उनीहरूले श्रम ऐन, २०७४ ले तोकेको भन्दा बढी काम गर्नुपरेको भन्दै प्रदर्शन गरेका हुन्। डाक्टर कृष्ण सेढारीले श्रम ऐनबमोजिम दैनिक १२ घण्टा र सातामा ७२ घण्टा कामको सीमा हुनुपर्ने तर त्यो उल्लङ्घन भएको बताए। अर्का डाक्टर प्रज्ञान बस्नेतले रातभरि नसुतेको डाक्टरले बिरामीको उपचार गर्नु रक्सी खाएको मानिसले उपचार गरेजस्तै भएको भन्दै राज्यलाई प्रश्न गरे।
बलात्कार पीडितको न्यायको यात्रा
बलात्कार पीडित निहारिका राजपुत र बिनु यादव सिंहदरबार गेटमा घन्टी बजाएर प्रदर्शन गरिरहेका थिए। उनीहरूले रास्वपाको चुनाव चिह्न घन्टी बजाएर सरकारलाई आफ्नो आवाज सुन्न आह्वान गरे। निहारिकामाथि बलात्कार भएकोमा जिल्ला अदालत धनुषाले आरोपितलाई सफाइ दिएपछि उनी उच्च अदालतमा न्यायको लागि गएकी थिइन्। डीएनए जाँचले आरोपितसँग मेल खाएपनि दबाबमा मिलापत्र गरिएको उनको गुनासो छ। बिनु पनि हिंसापीडित हुन्। उनीहरूले पाँच दिनदेखि सरकारलाई भेट्न सिंहदरबार धाइरहेका छन्।
मिटरब्याज पीडितको संघर्ष
सर्लाहीको बरहथवाका ४८ वर्षीय भागनारायण मण्डल मिटरब्याजका कारण पीडित भएको भन्दै १०५ दिनदेखि माइतीघरमा धर्ना बसिरहेका छन्। उनका अनुसार श्रीमती उमा महतोले २०७२ मा निर्मला मैनालीको परिवारबाट डेढ लाख ऋण लिएकोमा पछि १० लाखको तमसुकमा हस्ताक्षर गराइएको थियो। उक्त ऋणका कारण १० कट्ठा जग्गा समेत गुमाएको उनले बताए। गृहमन्त्री सुधन गुरुङले मिटरब्याजपीडितसँग बारामा संवाद गरेर ९ बुँदे सहमति गरेपनि अरू पीडितले भने न्याय पाउन सकेका छैनन्।
जातीय विभेदविरुद्ध र अन्य धर्ना
माइतीघर मण्डलमा जातीय विभेद सदाका लागि अन्त्य हुनुपर्ने भन्दै प्रदर्शन भइरहेको छ। जातका आधारमा विभेद भएको भन्दै अभियन्ताहरूले प्रश्न गरेका छन्। यसैबीच, जेन-जी आन्दोलनका क्रममा गोली लागेका मिलन खत्रीकी आमा उमा खत्री तीन महिनादेखि पालमा बसेर न्याय मागिरहेकी छन्। उनले छोरालाई नाचेको भिडियोको आधारमा ज्यान मुद्दा लगाएको भन्दै निर्दोषलाई थुनामा राखिएको गुनासो गरिन्। माइतीघरमै मिर्गौलापीडित लक्ष्मी सिंहले पनि निःशुल्क उपचारको माग गर्दै धर्ना दिइरहेकी छन्।
प्रदर्शनको बढ्दो आँकडा
उपत्यका प्रहरी कार्यालयको तथ्यांकअनुसार प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाह नियुक्त भएयता काठमाडौंमा मात्र ८ सयभन्दा बढी प्रदर्शन र धर्ना भएका छन्। आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा १ हजार ७ सय ७१ वटा प्रदर्शन भएको छ। अघिल्लो वर्षको तुलनामा प्रदर्शनको संख्या घटे पनि नयाँ सरकारले पनि आमपीडितको आवाज सुन्न नसकेको आरोप लागेको छ।