चाडले सोमबार अन्तर्राष्ट्रिय फौजदारी अदालत (आईसीसी) छाड्ने निर्णयको घोषणा गरेको छ। अदालतलाई अप्रभावकारी र अफ्रिकी राष्ट्रहरूप्रति पूर्वाग्रही भएको आरोप लगाउँदै चाडले संयुक्त राष्ट्रसंघमा पत्र पठाएर बाहिरिने प्रक्रिया थालेको हो। यो प्रक्रिया पूरा हुन कम्तीमा एक वर्ष लाग्नेछ।
आईसीसीको स्थापना मानवजातिको सबैभन्दा गम्भीर अपराधको अभियोजनका लागि रोम विधानअनुसार गरिएको हो। तर, चाडले यस अदालतलाई अप्रभावकारी र अफ्रिकी मुलुकहरूप्रति अन्यायपूर्ण व्यवहार गरेको आरोप लगाएको छ।
अन्य अफ्रिकी मुलुकहरू पनि बाहिरिँदै
चाड सन् २०२५ पछि आईसीसीबाट बाहिरिने चौथो अफ्रिकी मुलुक बनेको छ। यसअघि नाइजर, माली र बुर्किना फासोले पनि गत वर्ष आईसीसी छाड्ने घोषणा गरेका थिए। यी मुलुकहरूले पनि अदालतप्रति आपत्ति जनाउँदै रोम विधानबाट अलग हुने निर्णय गरेका थिए।
आईसीसीका चुनौतीहरू र अमेरिकी अडान
आईसीसी यतिबेला गम्भीर चुनौतीको सामना गरिरहेको छ। गत जुलाई २४ मा आईसीसीका मुख्य अभियोजक करिम खानलाई यौन दुर्व्यवहारको आरोपमा पदबाट हटाइएको थियो। यसबाहेक, अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले यस महिनाको सुरुमा आईसीसीले अमेरिकी राष्ट्रिय सार्वभौमिकतामा खतरा उत्पन्न गरेको भन्दै यसलाई ध्वस्त पार्न अभियान सुरु गरेको बताएका थिए। सन् २०२५ को फेब्रुअरीमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले हस्ताक्षर गरेको कार्यकारी आदेशले अमेरिकी सहयोगी इजरायलमाथि छानबिन गरेको भन्दै आईसीसीमाथि प्रतिबन्ध लगाएको थियो।
अमेरिकी ब्युरो अफ अफ्रिकन अफेयर्सले सोमबार एक्समा पोस्ट गर्दै रोम विधानका १२५ सदस्य राष्ट्रहरूलाई पनि बाहिरिन आह्वान गरेको छ। उक्त निकायले भनेको छ, “अमेरिका चाडको आईसीसीबाट बाहिरिने निर्णयलाई स्वागत गर्दछ र यसले आफ्नो सार्वभौमिकता पुनः प्राप्त गर्ने राष्ट्रहरूको बढ्दो समूहमा सामेल भएको छ।”
