काठमाडौंका न्यूजरुममा प्रहरीको छापा, तीन पत्रकार हिरासतमा परेपछि प्रधानमन्त्रीको निर्देशनमा रिहा

काठमाडौंका विभिन्न सञ्चारमाध्यमका न्यूजरुममा आज प्रहरीले छापा मारी कम्तीमा तीन पत्रकारलाई हिरासतमा लिएको छ । दिनभर चलेको यो कारबाहीप्रति पत्रकारिता क्षेत्र र अधिकारवादी संस्थाहरूले तीव्र आपत्ति जनाएपछि साँझ अबेर प्रधानमन्त्रीको सिधा निर्देशनमा उनीहरूलाई रिहा गरिएको छ ।

सूचना तथा सञ्चार प्रविधिमन्त्री विक्रम तिमिल्सिनाले रिहाइको पुष्टि गरेका छन् । सामाजिक सञ्जालमा लेखिएको सन्देशमा उनले हिरासतमा परेका सबै पत्रकार छुटेको जानकारी दिँदै संविधानले सुनिश्चित गरेको प्रेस स्वतन्त्रताप्रति सरकार पूर्ण प्रतिबद्ध रहेको बताएका छन् । प्रेस स्वतन्त्रता र जिम्मेवार पत्रकारिता लोकतन्त्रका मुख्य आधार भएको उनको भनाइ छ ।

दिउँसोतिर पोसाकविनाका प्रहरी अधिकारीहरू पक्राउ पुर्जी नै नदेखाई विभिन्न मिडिया कार्यालयभित्र पसेका थिए । नेपाल प्रेसका विश्वमणि सुवेदी, डीएनए खबरका धीरज बस्नेत र मोटिभ न्युजका शोभराज बराललाई नियन्त्रणमा लिइएको थियो । सँगसँगै अन्य केही सञ्चारगृहमा पुगेका टोलीले हालै प्रकाशित खोजमूलक सामग्रीबारे पत्रकारसँग सोधपुछ गरेको बताइएको छ ।

तीन पत्रकार कसरी नियन्त्रणमा परे

नयाँ बानेश्वरस्थित नेपाल प्रेसको न्यूजरुमबाटै सुवेदीलाई लगिएको थियो । आफूहरू काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयका प्रतिनिधि भएको दाबी गर्ने तीन जना प्रहरी अधिकारी कार्यालयमा छिरेर उनलाई साथमा जान भनेको र कुनै पक्राउ पुर्जी देखाएको थिएन । प्रहरी स्रोतका अनुसार उनलाई साइबर ब्युरोमा लगिएको थियो, जो नेपाल प्रहरीका महानिरीक्षक दानबहादुर कार्कीबारे प्रकाशित समाचारसँग जोडिएको छ । सो समाचारमा सरकारले कार्कीलाई हटाउने तयारी गरिरहेको र प्रहरी प्रमुखले कानुनी परामर्श लिइरहेको दाबी गरिएको थियो ।

अनामनगरमा भने मोटिभ न्युजका अध्यक्ष एवं प्रधानसम्पादक बराललाई पोसाकविनाका प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएका थिए । पाँच जना अधिकारीले परिचयपत्र देखाएर उनलाई लगेको तर लिखित आधार वा हिरासतसम्बन्धी कागजात दिएको थिएन भनी बरालका एक सहकर्मीले द हिमालयन टाइम्ससँग बताएका छन् । उनका अनुसार घटनाअघि करिब १५ मिनेटमा एक अपरिचित व्यक्तिले अन्तर्वार्ताको समय मिलाउने बहानामा फोन गरेका थिए, त्यसपछि बरालको मोबाइलमा सम्पर्क हुन सकेन ।

नयाँ पत्रिका र दियो पोस्टमा पनि टोली

पुतलीसडकस्थित नयाँ पत्रिकाको कार्यालयमा अपराध महाशाखाका कर्मचारी बताउने चार जना पोसाकविना प्रहरी पुगेर रिपोर्टर नवराज मैनालीलाई साइबर ब्युरो लैजाने तयारी गरेका थिए । कुनै पक्राउ पुर्जी नभएको र अधिकारीहरू दुई घण्टाभन्दा बढी समय कार्यालयमै बसेर मैनाली उपस्थित हुनुपर्ने अडान राखेको समाचार सम्पादक खगेन्द्र पन्तले बताए । कर्मचारीहरूले भोलि बिहान आफैं उपस्थित हुने प्रस्ताव गर्दा पनि अधिकारीहरूले तत्कालै लैजानुपर्ने इस्र्याइ गरे, अन्तिममा भने उनलाई भोलि बिहान १० बजे साइबर ब्युरोमा उपस्थित हुन भनिएको छ ।

यो कारबाही नयाँ पत्रिकाले सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीश हरि प्रसाद फुयाँल र इनाम सापकोटाबीचको भनिएको ह्वाट्सएप वार्तालाई समेटेको खोजमूलक सामग्री प्रकाशित गरेको भोलिपल्ट भएको हो । राज्य संयन्त्रमा राजनीतिक प्रभाव प्रयोग गरेको आरोप लागेका व्यक्ति हुन् इनाम सापकोटा । सो समाचारसँग यो कारबाहीको सम्बन्ध छ वा छैन भन्नेबारे प्रहरीले केही बताएको छैन ।

सोही समयमा अनामनगरस्थित दियो पोस्टको कार्यालयमा पुगेका चार जना पोसाकविना प्रहरीले प्रधानसम्पादक सुदीप विश्वकर्मा र समाचार संयोजक मदन ढुंगानालाई खोजेका थिए । बिहानैदेखि शङ्कास्पद व्यक्तिहरूले संस्थाको ठेगाना पुष्टि गर्न खोजेको सम्पादक रीता बुढाथोकीले बताइन् । न्यायपालिकासम्बन्धी खोजमूलक सामग्री प्रकाशित गरेपछि आफूहरूले धम्की पाइरहेको दियो पोस्टले केही समयअघि मात्र जनाएको थियो ।

प्रधानमन्त्री कार्यालयको स्पष्टीकरण

पत्रकार स्वतन्त्रता तथा नागरिक समाजका अगुवाहरूले चर्को विरोध जनाएपछि प्रधानमन्त्रीको सचिवालयले यसबारे स्पष्टीकरण जारी गरेको छ । प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह वा उनको मन्त्रिपरिषद्लाई प्रहरीको यो कारबाहीबारे पहिल्यै जानकारी नभएको र तिनमा कुनै संलग्नता नरहेको सचिवालयको भनाइ छ ।

प्रधानमन्त्रीका प्रेस तथा अनुसन्धान सल्लाहकार दीपा दाहालले कार्यपालिकालाई नियोजित हिरासतबारे जानकारी नै नगराइएको बताइन् । प्रधानमन्त्री, उनको सचिवालय र प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयको यस घटनामा कुनै भूमिका नरहेको र यी काम भइरहेको जानकारीसमेत आफूहरूलाई नभएको उनको भनाइ छ ।

हिरासत र न्यूजरुममा प्रवेशबारे थाहा पाएलगत्तै प्रधानमन्त्री शाहले सुरक्षा निकायलाई हिरासतमा परेका सबै पत्रकार तत्काल रिहा गर्न, सबै सोधपुछ रोक्न र पक्राउ गर्नका लागि मिडिया कार्यालयभित्र पस्ने काम पूर्ण रूपमा नगर्न निर्देशन दिएको दाहालले जनाइन् ।