न्युयोर्क सहरका मेयर जोहरान मम्दानीले सहरको स्वामित्वमा रहने पाँच वटा किराना पसल सञ्चालन गर्ने घोषणा गरेका छन्। सोमबार एक पत्रकार सम्मेलनमा उनले यी पसलहरूमा सात्त्विक वस्तुहरूको मूल्य खुद्रा बजारभन्दा ३० प्रतिशत सस्तो राखिने जानकारी दिए।
मम्दानीले ब्रोंक्सको एक गोदाममा रहेको तरकारी प्रदर्शनीका अगाडि उभिएर विगत केही वर्षमा किराना मूल्यमा आएको भारी वृद्धि (सन् २०१९ यता ३० प्रतिशतले) लाई नियन्त्रण गर्न यो योजना ल्याइएको बताए।
३० प्रतिशत सस्तो मूल्य
मेयर मम्दानीका अनुसार यी पसलहरूमा ताजा तरकारी, मासु, माछा, पनीर, दूध, रोटी लगायत २० प्रकारका सात्त्विक वस्तुहरूमा ३० प्रतिशत छुट दिइनेछ। मूल्यहरू हरेक महिना तोकिनेछ र हप्तैपिच्छे परिवर्तन हुने छैन।
“हाम्रा पाँचवटा सहरको किराना पसलमा यी मुख्य वस्तुहरूको मूल्य सामान्य खुद्रा मूल्यभन्दा ३० प्रतिशत कम हुनेछ। त्यसमा कुनै अपवाद छैन,” मम्दानीले भने।
पहिलो पसल ब्रोंक्समा सन् २०२७ को अन्त्यसम्म खुल्ने अपेक्षा गरिएको छ। बाँकी चार पसलहरू मम्दानीको चार वर्षे कार्यकालभित्रै सञ्चालनमा आउने योजना छ, जसमा पूर्व हार्लेममा पनि एक पसल रहनेछ।
आलोचना
यो योजनाको आलोचना पनि भएको छ। पूर्व मेयर एरिक एडम्सले यसले स्थानीय बोडेगा र सुपरमार्केटलाई ध्वस्त पार्ने बताएका छन्। ग्रिस्टेड्स र डी'अगोस्टिनो सुपरमार्केटका मालिक तथा ग्रोसरी कार्यकारी जोन क्याट्सिमाटिडिसले वाल स्ट्रिट जर्नलमा लेखेको एक लेखमा यो कार्यक्रमले खाद्य आपूर्ति ध्वस्त पार्ने, निजी उद्योगलाई मार्ने र सोभियत संघको ब्रेड लाइनको बाटोमा लैजाने चेतावनी दिएका छन्।
मम्दानीले भने आफूहरूले बोडेगा र सुविधा पसलका लागि मुनाफाजनक सामानहरू (जस्तै चुरोट, मदिरा, लटरी टिकट, तातो खाना) बेच्न नचाहेको स्पष्ट पारे। “हामीलाई थाहा छ यी बोडेगा र किराना पसलहरूले ती वस्तुहरूबाट राजस्व उठाउँछन्। हामी तिनीसँग प्रतिस्पर्धा गर्न चाहँदैनौँ,” उनले भने।
सञ्चालन मोडेल
प्रस्तावित योजनाअनुसार सहरले सम्पत्ति आफैं राख्नेछ र निर्माण, भाडा तथा सम्पत्ति करको खर्च बेहोर्नेछ। दैनिक सञ्चालनका लागि एक निजी साझेदारले उत्पादन स्रोत, शेल्फ व्यवस्थापन र ग्राहक सेवा हेर्नेछ। मम्दानीले किराना व्यवस्थापन अनुभव भएका आवेदकहरूलाई यस सहरको सरकारी स्वामित्वको खुद्रा प्रयोगमा सहभागी हुन आह्वान गरेका छन्।
