त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट नेपाली मालवस्तुको निर्यात बिहीबारदेखि पूर्णरूपमा ठप्प भएको छ । भन्सार कर्मचारीले जाँचपास गरी जहाजमा लैजान तयार पारिएका वस्तुमाथि प्रहरीले प्रश्न उठाएपछि यो अवस्था सिर्जना भएको हो । नेपालमा उत्पादित गलैंचा, गार्मेन्ट, ह्यान्डिक्राफ्ट, तरकारी, जडिबुटीलगायतका करोडौं मूल्यका वस्तु युरोप र अमेरिका पठाउन तयारी अवस्थामा रहेका थिए ।
विवादको सुरुवात
एक कार्गो सञ्चालकले प्याक गरेको मालवस्तु एक्सरे मेसिनमा राखेर जाँच गर्ने क्रममा प्रहरीले केही जडिबुटीसम्बन्धी सामानमाथि प्रश्न उठाएपछि विवाद भएको हो । यसअघि नियमित रूपमा विदेश पठाइरहेका नेपाली उत्पादनलाई प्रहरीले अनावश्यक रूपमा रोकेको व्यवसायीले आरोप लगाएका छन् । नेपाल फ्रेट फरवार्डर्स एसोसिएसनका अध्यक्ष राजेन्द्र संग्रौलाले प्रहरीले क्षेत्राधिकार मिचेर हस्तक्षेप गरेको बताए ।
‘प्रहरीले भन्सारमा हातहतियार र विमानको सुरक्षाको विषयमा मात्र अधिकार प्रयोग गर्न सक्छ, तर अहिले निकासीको सामान बरामद गर्ने, सबै सामान खोलेर देखाउनुपर्ने र कर्मचारीलाई हप्कीदप्की गर्ने काम भइरहेको छ’, संग्रौलाले भने । व्यवसायीले प्रहरीको ज्यादतीविरुद्ध आक्रोश व्यक्त गरेका छन् । भन्सारको काममा प्रहरीले अनावश्यक हस्तक्षेप गरेको उनीहरूको भनाइ छ ।
प्रहरीको दाबी
अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल सुरक्षा कार्यालयका प्रमुख एसएसपी वसन्त रजौरियाले निर्यात रोक्ने काम प्रहरीको नभएको प्रस्ट पारे । ‘हातहतियार वा सुरक्षाका हिसाबले प्रतिबन्धित वस्तुबाहेक अन्य कुरामा प्रहरीको भूमिका हुँदैन, निकासी रोक्ने कुरै आउँदैन’, उनले भने । रजौरियाका अनुसार प्रहरीले मालवस्तुको निकासीमा कुनै असहजता पुर्याएको छैन ।
भन्सार कार्यालयका एक अधिकृतले भने विवाद प्रहरी र व्यवसायीबीचको मात्र रहेको बताए । ‘भन्सारले कुनै सामान रोकेको छैन, यो सुरक्षाकर्मी र व्यवसायीबीचको विवाद हो’, ती अधिकृतले भने । भन्सारभित्र प्रहरीले नै एक्सरे मेसिन चलाउने गरेको र त्यसै क्रममा केही जडिबुटी रोकिएपछि विवाद उत्पन्न भएको हो । व्यवसायीका अनुसार मंगलबार प्रहरीले केही जडिबुटी बरामद गरेर लगिसकेको छ ।
वार्ता जारी, घाटाको चिन्ता
बुधबार विभिन्न कार्गो कम्पनीले प्याकिङ गरेको सामान ढुवानीका लागि व्यवसायीले एक लाखभन्दा बढी डलर बुकिङ चार्ज तिरिसकेको अवस्थामा निर्यात रोकिएको छ । एक दिन सामान रोकिँदा व्यवसायीले लाखौं रुपैयाँ घाटा बेहोर्नुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ । ‘राति जहाज रित्तै उड्यो तर हामीले सामान पठाउन पाएनौं’, एक कार्गो व्यवसायीले गुनासो गरे । अहिले गोदाममा विदेश पठाउन तयार मालवस्तुले भरिएको छ ।
प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद् कार्यालयका सचिव गोविन्द शर्माको उपस्थितिमा विमानस्थल भन्सार कार्यालयमा सरोकारवालाबीच वार्ता भइरहेको छ । लामो समयदेखि वार्ता जारी भए पनि सहमति बन्न सकेको छैन । करिब एक महिनाअघि प्रधानमन्त्री कार्यालयले विमानस्थलको व्यवस्थापन हेर्न सचिव शर्मालाई खटाएको थियो । वार्ताबाट सकारात्मक निकास आउने अपेक्षा गरिएको छ ।
