काठमाडौं — नेपाल ज्योतिष परिषद्को २५औँ वार्षिक साधारण सभा आगामी भदौ १४ गते दिनको ठीक १०:३० बजे होटल हार्दिक, बागबजार, काठमाडौंमा हुने भएको छ। परिषद्का केन्द्रीय अध्यक्ष केशवप्रसाद घितालले हार्दिक निमन्त्रणा जारी गर्दै सबै समिति मातहतका पदाधिकारीहरू, सदस्यहरू, सल्लाहकारहरू, पार्षद सदस्यहरू तथा आजीवन र साधारण सदस्यहरूलाई उपस्थितिका लागि आमन्त्रण गर्नुभएको हो।
नेपाल ज्योतिष परिषद् देशभरका ज्योतिषविद्हरूको साझा संस्थाका रूपमा स्थापित छ। नेपाली समाजमा धार्मिक एवं सांस्कृतिक क्रियाकलापहरू वैदिक पद्धतिअनुसार सम्पन्न गर्न ज्योतिषशास्त्रको सहारा लिने गरिन्छ। यसै परम्पराको संरक्षण र उत्थानका लागि परिषद् क्रियाशील छ।
परिषद्को २५औँ वार्षिक साधारण सभा संस्थाको इतिहासमा विशेष अवसर हो। एक चौथाई शताब्दी पार गरेको परिषद्ले नेपाली ज्योतिष परम्पराको जगेर्ना, अध्ययन–अनुसन्धान र प्रवर्द्धनमा निरन्तर योगदान गर्दै आएको छ। सभामा विभिन्न समिति र शाखाका प्रतिनिधिहरू तथा आजीवन सदस्यहरूको सहभागिता रहने विश्वास गरिएको छ।
नेपाली समाजमा ज्योतिषको महत्त्व
नेपालमा ज्योतिष विज्ञानलाई केवल भविष्यवाणीको माध्यम नभई वैदिक जीवन-पद्धतिको आधार मानिन्छ। विवाह, ब्रतबन्ध, नामकरण, गृह प्रवेश, संस्कार लगायत शुभ कार्यहरूमा पञ्चाङ्ग हेरेर उत्तम समय छान्ने प्रचलन आज पनि छ। यसरी दैनिक जीवनमा ज्योतिषीय मान्यताले महत्त्वपूर्ण स्थान पाएको छ।
ज्योतिषशास्त्र खगोलशास्त्र, गणित र ग्रह-नक्षत्रको अध्ययनमा आधारित छ। नेपाली पञ्चाङ्गहरू वैदिक सिद्धान्तका आधारमा निर्माण गरिन्छ र राष्ट्रिय पर्व-त्योहार, उत्सव तथा मेलाहरू यी तिथि-गणनाबाटै निर्धारण हुने गर्छ। यस दृष्टिले परिषद्को कार्य वैज्ञानिक, सांस्कृतिक र सामाजिक दुवै दृष्टिले महत्त्वपूर्ण छ।
परिषद्ले समाजमा विद्यमान अन्धविश्वासलाई हटाउँदै ज्योतिषलाई तर्कसंगत रूपमा बुझ्नुपर्ने दृष्टिकोण विकास गर्न भूमिका खेल्दै आएको छ। यसका लागि परिषद्ले समय-समयमा विचारगोष्ठी, अन्तक्र्रिया कार्यक्रम र पुस्तक प्रकाशनजस्ता गतिविधि गर्दै आएको छ। यस विषयमा अद्यावधिक जानकारी सर्वसाधारणसम्म पुर्याउन परिषद्को योगदान रहँदै आएको छ।
साधारण सभाको उद्देश्य र अपेक्षा
२५औँ वार्षिक साधारण सभा परिषद्को विगतको उपलब्धिको समीक्षा गर्ने र आगामी कार्यदिशा तय गर्ने मञ्च बन्नेछ। सभामा संस्थागत सुदृढीकरण, ज्योतिष शिक्षा र अनुसन्धानलाई प्रोत्साहन गर्ने उपाय, सदस्यहरूको सक्रिय सहभागिता वृद्धि लगायतका विषयमा छलफल हुने अपेक्षा गरिएको छ। साथै परिषद्लाई राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा चिनाउने विषयमा पनि विमर्श हुने सम्भावना छ।
यो वार्षिक साधारण सभाले नेपाली ज्योतिष विज्ञानको भविष्य निर्धारणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने विश्वास गरिएको छ। परिषद्का सदस्यहरूलाई यो ऐतिहासिक क्षणमा उपस्थित भई संस्थाको प्रतिष्ठालाई अझ उँचो बनाउने सुनौलो अवसर प्राप्त भएको छ।
सभाको आयोजनाबारे सबै सदस्यहरूलाई परिषद्को केन्द्रीय कार्यालय, डिल्लीबजार, काठमाडौंबाट आधिकारिक सूचना प्रदान गरिएको छ। सभास्थल होटल हार्दिक, बागबजार, काठमाडौंमा निर्धारित समयमा उपस्थित हुन परिषद्ले हार्दिक आग्रह गरेको छ।
नेपाल ज्योतिष परिषद् एक चौथाई शताब्दीदेखि नेपाली ज्योतिषको संरक्षणमा समर्पित छ। यसको योगदानको सही मूल्यांकन र भविष्यको यात्रा तय गर्ने दृष्टिले यो साधारण सभा कोसेढुङ्गा साबित हुनेछ। सभाले परिषद्लाई अझ बलियो, व्यवस्थित र जनमुखी बनाउने विश्वास लिइएको छ।
