पश्चिम एसियाको सुरक्षा अवस्था तनावपूर्ण बनेका बीच अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्ड (सेन्टकम) ले साझेदार मुलुकहरूको सहभागितामा नयाँ आक्रमणकारी ड्रोन टोली खडा गर्ने तयारी थालेको छ। सेन्टकमले यसलाई ‘फाल्कन स्ट्राइक’ नाम दिएको छ र यस प्रकारको पहिलो बहुराष्ट्रिय तथा बहुक्षेत्रीय आक्रमण ड्रोन कार्यदल हुने जनाएको छ।
नयाँ कार्यदलमा अमेरिकी र क्षेत्रीय साझेदार राष्ट्रहरूका विभिन्न मानवरहित प्रणाली समेटिनेछन्। ती प्रणाली समुद्री सतह, पानीमुनि र आकाशमा सञ्चालन हुने खालका हुनेछन्; एकतर्फी आक्रमण गर्न सक्ने ड्रोन पनि यसमा राखिनेछ। बिहीबार जारी गरिएको सेन्टकमको विज्ञप्तिमा क्षेत्रीय साझेदारलाई पनि कार्यदलमा सामेल गराउने प्रक्रिया अघि बढेको उल्लेख छ।
फाल्कन स्ट्राइकको उद्देश्य
सेन्टकमले क्षेत्रीय देशहरूसित छलफल अघि बढाइसकेको छ र सहभागिताका लागि साझेदार राष्ट्रहरूलाई औपचारिक निमन्त्रणा दिन थालेको छ। साझेदारहरू आबद्ध भएपछि कार्यदलले पश्चिम एसियामा आक्रमणकारी ड्रोनको क्षमता फराकिलो बनाउने र बहुक्षेत्रीय तथा बहुराष्ट्रिय प्रतिरोधात्मक शक्ति निर्माण गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
सेन्टकमका कमान्डर एडमिरल ब्राड कुपरले फाल्कन स्ट्राइकबाट साझेदार राष्ट्रहरूबीच विकास भइरहेका नयाँ प्रविधि र क्षमता एकीकृत गर्दा ती क्षमतालाई तीव्र गतिमा प्रयोगमा ल्याउन सकिने बताएका छन्। क्षेत्रमा अमेरिकी सेनाका बलिया साझेदारी र मित्रराष्ट्र रहेको उल्लेख गर्दै उनले नयाँ क्षमताको संयुक्त विकास र प्रयोगले सामूहिक सुरक्षा अझ सुदृढ हुने धारणा राखेका छन्।
स्कर्पियन स्ट्राइकको निरन्तरता
‘फाल्कन स्ट्राइक’ को योजना सेन्टकमले ‘स्कर्पियन स्ट्राइक’ स्थापना गरेको नौ महिनापछि आएको हो। स्कर्पियन स्ट्राइकलाई अमेरिकी सेनाले मध्यपूर्वमा खडा गरिएको पहिलो समर्पित एकतर्फी आक्रमण ड्रोन कार्यदलका रूपमा चिनाएको छ।
सो कार्यदलले गत वर्षको डिसेम्बरमा अमेरिकी नौसैनिक युद्धपोतबाट पहिलोपटक हवाई आक्रमण ड्रोन प्रक्षेपण गरेको थियो। ‘अपरेसन एपिक फ्युरी’ का क्रममा एकतर्फी मानवरहित हवाई प्रणाली प्रयोग भएको बताइन्छ। त्यस्तै, गत जुलाईमा इरानी बन्दरगाहका संरचनामाथिको आक्रमणमा भने मानवरहित आक्रमणकारी जलयान प्रयोग भएको उल्लेख छ।
‘स्कर्पियन स्ट्राइक’ सुरु गरेको अमेरिकी विशेष सञ्चालन कमान्ड सेन्ट्रलकै कर्मचारीहरूले फाल्कन स्ट्राइकको नेतृत्व गर्नेछन्। नयाँ कार्यदलमा अमेरिकी र क्षेत्रीय साझेदारका प्रतिनिधि रहनेछन्। उक्त कमान्डको मुख्यालय फ्लोरिडाको टाम्पास्थित म्याकडिल वायुसेना आधारमा छ र यसले पश्चिम एसिया, मध्य एसिया र दक्षिण एसियालगायत सेन्टकमको क्षेत्रमा पर्ने २१ देशमा विशेष सैन्य अभियानको योजना तथा सञ्चालन गर्दै आएको छ।
प्रविधि विस्तारको संकेत
फाल्कन स्ट्राइकको प्रस्तावित स्थापनालाई अमेरिकी सेनाले विभिन्न सैन्य क्षेत्रमा मानवरहित प्रणालीको उपयोग बढाउँदै लगेको र क्षेत्रीय साझेदारसँग नयाँ ड्रोन प्रविधि तथा क्षमता जोड्ने प्रयासलाई तीव्र पारेको संकेतका रूपमा हेरिएको छ।
