अमेरिकाको पश्चिमी भर्जिनिया जिल्लाका संघीय न्यायाधीश रोबर्ट बाल्लुले खाद्य तथा औषधि प्रशासन (एफडीए) को २०२३ को नियमलाई ‘मनपरी र अविवेकी’ ठहर गर्दै प्रशासनलाई पुनर्विचार गर्न आदेश दिएका छन्। उक्त नियमले गर्भपतनको लागि प्रयोग हुने औषधि मिफेप्रिस्टोनमाथि कडा प्रतिबन्ध लगाएको थियो।
प्रजनन अधिकार केन्द्र (सीएफआरआर) का वरिष्ठ मुद्दा वकिल क्यारोलाइन सेसरडोटले जेजेबेलसँग भने, ‘यो विज्ञानको लागि ठूलो जीत हो। अदालतले हामीलाई पहिल्यै थाहा भएको कुरा पुष्टि गरेको छ: मिफेप्रिस्टोन सुरक्षित र प्रभावकारी छ, र यसको हालको एफडीए नियमन अत्यधिक र विज्ञानमा आधारित छैन।’
मुद्दाको पृष्ठभूमि
सीएफआरआरले मे २०२३ मा सम्पूर्ण महिला स्वास्थ्य गठबन्धन (होल वुमेन्स हेल्थ अलायन्स) को तर्फबाट मुद्दा दायर गरेको थियो। यस मुद्दामा कन्सास, मोन्टाना र भर्जिनियाका गर्भपतन सेवा प्रदायकहरूले एफडीएको २०२३ को प्रतिबन्ध हटाउन माग गरेका थिए। उक्त प्रतिबन्धले प्रदायक र फार्मेसी प्रमाणीकरण आवश्यकता र बिरामी सहमति फारम अनिवार्य गरेको थियो।
सेसरडोटले भनिन्, ‘यो रातो टेपले प्रदायकहरूलाई बिरामी उपचार गर्नमा वास्तविक प्रभाव पार्छ। यसले कर्मचारीको समय हेरचाह प्रदान गर्नबाट हटाउँछ।’
न्यायाधीश बाल्लुले आदेशमा भने कि एफडीएले प्रतिबन्ध लगाउँदा ‘सान्दर्भिक तथ्यांकलाई विचार गर्न, नियमित कारकहरूको विश्लेषण गर्न, वा उचित औचित्य प्रदान गर्न असफल’ भएको थियो।
गर्भपतन सेवा प्रदायकको प्रतिक्रिया
सम्पूर्ण महिला स्वास्थ्य गठबन्धनकी अध्यक्ष तथा सीईओ अमी ह्यागस्ट्रोम मिलरले यो नियमले अत्यधिक कागजी कार्यवाहीमा ध्यान केन्द्रित गरेको र यसले कुनै चिकित्सा उद्देश्य पूरा नगरेको बताइन्। उनले भनिन्, ‘मैं ३० वर्षभन्दा बढी समय गर्भपतन हेरचाहमा काम गरेकी छु, र यो नियमले कुनै चिकित्सा उद्देश्य पूरा गर्दैन, न त बिरामीको अनुभवमा कुनै मूल्य थप्छ।’
यो फैसला यस्तो बेला आएको छ जब पाँचौं सर्किट कोर्ट अफ अपिल्सले लुइजियानाको मुद्दामा सुनुवाइ गर्ने तयारी गरिरहेको छ। लुइजियानाको मुद्दामा एफडीएको २०२३ को निर्णय—जसले मिफेप्रिस्टोनको लागि प्रत्यक्ष उपस्थितिको आवश्यकता हटाएको थियो—विरुद्धमा छ। लुइजियानाका अटर्नी जनरल लिज मुरिल (रिपब्लिकन) ले अक्टोबरमा मुद्दा दायर गर्दै अदालतलाई पुरानो नियम पुनर्स्थापित गर्न आग्रह गरेकी थिइन्।
सेसरडोटले भनिन्, ‘भर्जिनियाको मुद्दाले देखाउँछ कि मिफेप्रिस्टोन पहिल्यै धेरै नियमन गरिएको छ, जुन विज्ञानमा आधारित छैन। लुइजियानाले हामीलाई अझ पछाडि लैजान खोजेको छ।’ उनले दुवै मुद्दाले औषधि नियमन विज्ञानमा आधारित हुनुपर्ने महत्त्वलाई उजागर गरेको बताइन्।
मुद्दाका एक पक्ष, ब्लू माउन्टेन क्लिनिककी क्याथरिन स्यान्डर्सले भनिन्, ‘यी अनावश्यक अवरोध हटाउँदा गर्भवती व्यक्तिहरूले समयमै, सम्मानित र गुणस्तरीय हेरचाह पाउन सक्छन्। यो फैसला हाम्रा बिरामीहरूको लागि महत्त्वपूर्ण जीत हो।’