इन्डोनेसियाको फ्लोरेस क्षेत्रमा ७.७ म्याग्निच्युडको भूकम्प, कम्तीमा २० जनाको मृत्यु

इन्डोनेसियाको तटीय क्षेत्रमा शनिबार बिहान ७.७ म्याग्निच्युडको शक्तिशाली भूकम्प गएको छ। भूकम्पका कारण कम्तीमा २० जनाको मृत्यु भएको छ भने थुप्रै भवन तथा घरहरू भत्किएका छन्। भूकम्पप्रवण यो क्षेत्रमा यसले ठूलो त्रास फैलाएको छ।

भूकम्पका कारण ६ जना घाइते भएका छन् भने लामखुसीका कारण दुई जना बेपत्ता भएका छन्। इन्डोनेसियाली अधिकारीहरूले सुनामी चेतावनी जारी गर्दै तटीय बासिन्दालाई उच्च भूमिमा जान आग्रह गरेका थिए। तर, इन्डोनेसियाको मौसम, जलवायु तथा भूभौतिकीय एजेन्सीले निगरानीमा समुद्री सतहमा खतरनाक परिवर्तन नदेखिएको जनाएपछि चेतावनी फिर्ता लिइयो।

भूकम्पको विवरण

अमेरिकी भूगर्भ सर्वेक्षणका अनुसार भूकम्प इन्डोनेसियाको फ्लोरेस क्षेत्रमा स्थानीय समयअनुसार बिहान ५ः५८ बजे गएको हो। यसको गहिराइ १० किलोमिटर रहेको छ। भूकम्पको केन्द्रबिन्दु पूर्वी नुसा तेन्गारा प्रान्तको एन्दे सहरबाट ६८ किलोमिटर उत्तर-उत्तरपश्चिममा रहेको जनाइएको छ। प्रारम्भिक भूकम्पपछि धेरै पटक परकम्पहरू गएका थिए।

माउमेरे खोज तथा उद्धार एजेन्सीका प्रमुख फातुर रहमानले तीन प्रभावित जिल्ला सिक्का, पश्चिम माङ्गाराई र पूर्वी माङ्गाराईमा उद्धारकर्मीहरूले कम्तीमा २० वटा शव बरामद गरेको बताएका छन्। माङ्गाराईको रेओक गाउँमा आएको पहिरोमा पुरिएर आठ जनाको शव बाहिर निकालिएको थियो। छ जना गम्भीर घाइतेलाई नजिकका अस्पताल पुर्याइएको छ।

उनका अनुसार पहिरोमा परी दुई गाउँले अझै बेपत्ता छन्, जो वरपरका पहाडबाट खसेको ठूलो मात्रामा माटोमुनि पुरिएको आशंका गरिएको छ।

उद्धार प्रयासमा अवरोध

पूर्वी नुसा तेन्गारा प्रहरी प्रमुख रुडी दर्मोकोले भूकम्पले गम्भीर क्षति पुर्याएको र भवनहरू भत्काएको बताए। सहर तथा गाउँहरूमा विद्युत् आपूर्ति ठप्प हुँदा सूचना प्रवाहमा बाधा पुगेको र खोज तथा उद्धार कार्य जटिल बनेको उनको भनाइ छ। उनले भने, “हामी क्षति र हताहतको विवरण सङ्कलन गर्दै छौँ, तर सञ्चार अवरोध छ।” एन्दे जिल्लामा भूकम्पका कारण आएको पहिरोले फ्लोरेस टापुलाई लाबुआन बाजोदेखि लारान्तुकासम्म जोड्ने करिब ७०० किलोमिटर लामो ट्रान्स-फ्लोरेस राजमार्गसमेत अवरुद्ध गरेको उनले जानकारी दिए।

स्थानीय टेलिभिजनको फुटेजमा भूकम्पपछि धेरै अस्पतालका बिरामीलाई सुरक्षाका लागि भवनबाट बाहिर निकालिएको देखिएको थियो। अस्पतालका कर्मचारीले खाट, सलाइन स्ट्यान्ड र अक्सिजन सिलिन्डरजस्ता सामग्री बाहिर सारेर अस्थायी उपचार क्षेत्र खडा गरेका थिए।

राष्ट्रिय विपद् व्यवस्थापन एजेन्सीले आवश्यक परे सम्भावित विस्थापनलगायतका लागि लजिस्टिक तथा आपत्कालीन उद्धार सहयोग गर्न हेलिकोप्टर परिचालन गरेको जनाएको छ। पूर्वी नुसा तेन्गारा क्षेत्रमा थुप्रै टापु भएकाले ढुवानीमा कठिनाइ हुने भएकाले हवाई सहयोग महत्त्वपूर्ण मानिएको छ। नागेकेओ जिल्लाका करिब दुई हजार गाउँले घर छाडेर अस्थायी आश्रयमा पुगेका छन्।

व्यापक क्षति र त्रास

भूकम्प फ्लोरेस टापुका अधिकांश भागमा महसुस गरिएको थियो र प्रारम्भिक रिपोर्टले व्यापक क्षति देखाएको छ। सिक्का जिल्लाकी बासिन्दा योहाना एम्बुले धेरै भवनहरू क्षतिग्रस्त भएको र माउमेरे बन्दरगाहको प्रतीक्षालय भत्किएको आफूले देखेको बताइन्। उनले भनिन्, “यहाँ धेरै भवन क्षतिग्रस्त छन्... माउमेरेको बन्दरगाह टर्मिनलको प्रतीक्षा कक्ष भत्किएको मैले देखेँ।”

सिक्कास्थित सेन्ट पिटर मेजर सेमिनारी (रितापिरेत सेमिनारी) का रेक्टर रेभरेन्ड गुदेल्बर्टस ताङ्गाले बिहानको प्रार्थनामा सहभागी विद्यार्थीहरू भवनको छत भत्किएपछि आत्तिएर भागेका बताए। उनका अनुसार सेमिनारीका विद्यार्थी र कन्याश्रमका सिनियरहरू भत्किरहेको छतमुनिबाट भागेका थिए। कम्तीमा एक पादरी भूकम्पका बेला भवनको दोस्रो तलाबाट हाम फालेर खुट्टा भाँच्चिएको उनले जानकारी दिए।

भूकम्पको झड्का पूर्वी इन्डोनेसियाको प्रसिद्ध कोमोडो राष्ट्रिय निकुञ्ज प्रवेशद्वार लाबुआन बाजोमा पनि महसुस गरिएको थियो, जहाँ त्रास फैलिएको थियो। छिमेकी पश्चिम नुसा तेन्गारा प्रान्तको बिमा सहर र दक्षिण सुलावेसीका केही भागमा पनि क्षति भएको रिपोर्ट छ।

इन्डोनेसियाली अधिकारीहरूले सुरुमा पूर्वी नुसा तेन्गारा, पश्चिम नुसा तेन्गारा, दक्षिण सुलावेसी र दक्षिणपूर्व सुलावेसी प्रान्तका केही क्षेत्रका लागि सुनामी चेतावनी जारी गरी समुद्र तट तथा नदी किनारबाट टाढा रहन आग्रह गरेका थिए। एजेन्सीले फ्लोरेस टापु नजिकै शक्तिशाली भूकम्प पत्ता लगाएको थियो।

भूकम्पप्रवण इन्डोनेसिया

इन्डोनेसिया १७ हजारभन्दा बढी टापुहरू भएको विशाल द्वीपसमूह हो। प्रशान्त महासागरको 'रिङ अफ फायर' भनिने क्षेत्रमा पर्ने भएकाले यहाँ भूकम्प तथा ज्वालामुखीका घटना बारम्बार हुने गर्छन्। इन्डोनेसियामा यसअघि पनि धेरै विनाशकारी भूकम्प भएका छन्।

सन् १९९२ मा फ्लोरेसमा गएको शक्तिशाली भूकम्पका कारण आएको सुनामीमा करिब दुई हजार पाँच सय जनाको मृत्यु भएको थियो। सन् २०१८ मा पालुमा गएको ७.५ म्याग्निच्युडको भूकम्पले ठूलो सुनामी ल्याएको थियो, जसमा चार हजार चार सयभन्दा बढी मानिसले ज्यान गुमाएका थिए। सन् २०१० मा सुमात्रा नजिकैको भूकम्पपछि मेन्टावाई टापुहरूमा आएको १० फिट अग्लो छालले चार सयभन्दा बढी व्यक्तिको ज्यान लियो। सन् २००४ मा सुमात्राबाट गएको ठूलो भूकम्पपछि आएको सुनामीले १२ देशमा दुई लाख ३० हजार मानिसको ज्यान लिएको थियो।