नेपाली अचारको माग अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा बढ्दै गएको छ । चालु आर्थिक वर्षको ११ महिनामा मात्रै २१ करोड १६ लाख ९८ हजार रुपैयाँ बराबरको अचार विभिन्न मुलुकमा निर्यात भएको भन्सार विभागले जनाएको छ । यस अवधिमा इटाली, अस्ट्रेलिया, बेलायत, क्यानडा, जापान, कोरिया, अमेरिका, बेल्जियम, मौरिसस, डेनमार्क, संयुक्त अरब इमिरेट्स, मलेसिया र भारतमा अचार पुगेको हो ।
निर्यातको अवस्था
सबैभन्दा धेरै इटालीमा ३ करोड ७३ लाख ८७ हजार रुपैयाँको ५७ हजार २६७ किलो अचार निर्यात भएको छ । अस्ट्रेलिया र बेलायतमा क्रमशः ३ करोड ६४ लाख ८९ हजार र ३ करोड ६१ लाख ६ हजार रुपैयाँको अचार निर्यात भएको विभागको तथ्यांक छ । न्यूनतम निर्यात भारतमा भएको छ, जहाँ मात्र ४ हजार रुपैयाँको अचार पुगेको छ ।
अचार आयात पनि बढ्दो क्रममा रहेको विभागको भनाइ छ । चालु आर्थिक वर्षको ११ महिनामा ११ करोड ८६ लाख ७५ हजार रुपैयाँको अचार आयात भएको छ, जसमा चीनबाट ८ करोड ४८ लाख ८१ हजार र भारतबाट ३ करोड ३३ लाख ९१ हजार रुपैयाँको अचार आयात भएको छ । निर्यात र आयातको तुलना गर्दा नेपालको अचार व्यापार बचतमा छ ।
उद्यमीको कथा
अचार उत्पादनमा व्यावसायिकता बढ्दै गएको छ । गृहिणीदेखि पूर्वसांसदसम्म अचार उद्यममा लागेको देखिन्छ । ‘आमाको अचार’की संगीता पाण्डेले १० किलो डल्ले खुर्सानीबाट अचार उद्यम सुरु गरेकी थिइन् । अहिले उनको उद्यम टन–टनमा पुगिसकेको छ । कान्तिपुरद्वारा आयोजित निर्भीक नारीको कार्यक्रममा पाण्डेले आफ्नो अनुभव सुनाइन् । ‘श्रीमान्को कमाइमा भर नपरौं, हामी भान्सामा मात्र सीमित हुनुहुँदैन,’ उनले भनिन् । उनको ‘आमाको अचार’ ब्रान्डको ९० प्रतिशत उत्पादन निर्यात हुने गरेको छ ।
पूर्वसांसद शान्ता चौधरीले पनि अचार व्यवसायलाई आम्दानीको स्रोत बनाएकी छन् । उनले दाङमा ‘शान्ताको अचार उद्योग’ सञ्चालन गरिरहेकी छन् । औपचारिक रूपमा पुस २०८० देखि सुरु गरेको यो उद्योगले हाल ३५ जनालाई रोजगारी दिएको छ । ‘अचार बनाउने रहर नभएर बाध्यता हो, त्यही मेरो प्रेरणा हो,’ उनले भनिन् ।
