अन्नपूर्ण संरक्षण क्षेत्र परियोजना (एसीएपी) का अनुसार आर्थिक वर्ष २०२५/२६ मा अन्नपूर्ण संरक्षण क्षेत्रमा उचाइको रोग (अल्टिच्युड सिकनेस) का कारण २५ पर्यटकको मृत्यु भएको छ। मृतकमध्ये १२ जना नेपाली, ९ जना भारतीय तथा जापान, मेक्सिको, स्पेन र सिङ्गापुरका एक/एक जना रहेका छन्।
मृत्युको विवरण
एसीएपीको तथ्याङ्क अनुसार अधिकांश मृत्यु मुस्ताङ र मनाङको उच्च भेगमा भएको छ। मुस्ताङमा १५, मनाङमा ८, अन्नपूर्ण बेस क्याम्पमा १ र मर्दी हिमाल पदमार्गमा १ जनाको मृत्यु भएको हो। नेपाली मृतकमध्ये ४ जना ट्रेकिङ गाइड तथा पोर्टर रहेका छन्। यसबाहेक, लडेर वा मौसमी घटनाका कारण अन्य ५ पर्यटकको छुट्टै दुर्घटनामा मृत्यु भएको छ।
एसीएपी प्रमुखको चेतावनी
एसीएपी प्रमुख डा. रविन कडेलले मुक्तिनाथजस्ता उच्च गन्तव्यमा सडक मार्ग हुँदै सीधै यात्रा गर्ने नेपाली र भारतीय पर्यटकमा उचाइको रोगको जोखिम बढी रहेको बताए। उनले पर्यटकलाई बिस्तारै उचाइ बढाउन, पर्याप्त आराम गर्न तथा लक्षण देखिएमा तुरुन्त तल झर्न आग्रह गरे।
पछिल्ला वर्षको प्रवृत्ति
पछिल्ला वर्षहरूमा उचाइ सम्बन्धी मृत्युदरमा वृद्धि भएको छ। आर्थिक वर्ष २०२३/२४ मा २१ र २०२४/२५ मा १९ जनाको मृत्यु भएको थियो। पर्यटन विज्ञहरूले दिनमा ५०० मिटरभन्दा बढी उचाइ नबढाउन, समूहमा वा इजाजतपत्र प्राप्त गाइडसँग यात्रा गर्न सुझाव दिएका छन्। तिनले उच्च हिमालमा उचाइको रोग रोक्न उचित अनुकूलन सबैभन्दा प्रभावकारी उपाय भएको बताए।
